طراحی آزمایش فرمولاسیون فوم آتش نشانی به روش هوش مصنوعی و تاگوچی، مزایا و چالش ها
هشتمین همایش شیمی کاربردی، بابلسر، شهریور 1404
چکیده:
طراحی آزمایش یکی از ابزارهای قدرتمند در فرآیندهای تحقیق و توسعه است که با هدف کاهش زمان، هزینهها و بهبود کیفیت نتایج انجام میشود. این روش به پژوهشگران امکان میدهد تا با کمترین تعداد آزمایشها، به بیشترین اطلاعات ممکن دست یابند و پارامترهای مؤثر بر فرآیندها را بهینهسازی کنند. در این مقاله، به بررسی طراحی آزمایش فرمولاسیون فوم آتشنشانی با استفاده از دو رویکرد نوین و کلاسیک، یعنی هوش مصنوعی (مدل GPT-4o) و روش آماری تاگوچی پرداخته شده است. ابتدا، اصول استفاده از هوش مصنوعی در طراحی آزمایشات توضیح داده شده و سپس نرمافزار مینیتب بهعنوان ابزار اجرای روش تاگوچی معرفی گردیده است. در ادامه، مراحل طراحی آزمایش توسط هر دو روش تشریح شده و نتایج حاصل از این دو رویکرد با یکدیگر مقایسه شده است. نتایج نشان داد که هوش مصنوعی توانایی بالایی در تحلیل دادهها و پیشنهاد فرمولاسیونهای بهینه دارد، اما چالشهایی نظیر وابستگی به کیفیت دادههای ورودی و نیاز به تنظیمات دقیق مدل وجود دارد. در مقابل، روش تاگوچی به دلیل ساختار سادهتر و قابلیت تکرارپذیری بالا، برای شرایطی که محدودیت منابع داده وجود دارد مناسبتر است. در بخش بحث و نتیجهگیری، نقاط قوت و ضعف هر دو روش مورد ارزیابی قرار گرفته است.
واژه های کليدی: هوش مصنوعی، طراحی آزمایش، تاگوچی، فرمولاسیون، فوم آتش نشانی، نرم افزار مینی تب.
منابع
[1] Baum. Z. J, Yu. X, Artificial Intelligence in Chemistry: Current Trends and Future Directions, Journal of Chemical Information and Modeling, 61, 7(2021).
[2] ایرانپور، سعید؛ ایرانپور، فرحناز؛ مقدمه اي بر مواد فعال سطحی (سورفکتانت ها) ، انتشارات میعاد اندیشه، (1398).
[3] استاندارد شماره 1-3778، مواد خاموش کننده آتش -کنسانتره های کف -قسمت 1- کنسانتره های کف با قابلیت انبساط کم- برای کاربرد در مایعات غیر قابل حل در آب -ویژگیها، سازمان ملی استاندارد ایران، نتشارات میعاد اندیشه، (1392).
